Halina Rybak-Gredka

Przeskocz nawigację.

(16-02-2006, 07:29) Wychowanie

"To umysł zmienia zło w dobro, umysł czyni szczęśliwych bądź zdesperowanych, bogatych lub biednych." Edmund Spenser

Ministerstwo Edukacji o zachowaniu, które ma wpływać na promocję ucznia. To ja, zwykły, skromny nauczyciel, w dzisiejszej notce trochę o wychowaniu:)

Przez ponad 20 lat swojej pracy pedagogicznej w wielu placówkach oświatowo-wychowawczych, zadawałam sobie pytania:, "Co warunkuje różnicę, pomiędzy zachowaniem różnych dzieci?”, "Co powoduje, że czasem dzieci z « dobrego domu » potrafią zachowywać się agresywnie,
a inne z « trudnych domów », nie sprawiają problemów wychowawczych?”, „Jak dzieci z tej samej rodziny, mogą być często tak inne, iść innymi drogami, choć wychowały się w tym samym środowisku?”, "Co powoduje, że jedne dzieci emanują pewnością siebie a inne nie wierzą w swoje możliwości i prowadzą swoje « ciche życie samotników »?", „Co czyni z ludzi bohaterów i przestępców, egoistów i społeczników?”.

To nie do końca otoczenie, czy wydarzenia w życiu dziecka decydują, kim kto jest dzisiaj, kim stanie się jutro. Uważam, że znaczenie, jakie młody człowiek nadaje sprawom, jego interpretacja wydarzeń, są tu najistotniejsze. Przekonania są właśnie tym, co sprawia tę subtelną różnicę pomiędzy życiem radosnym i szczęśliwym a życiem smutnym i zgorzkniałym. Przekonania są jakby wewnętrznym przewodnikiem, który mówi, podpowiada jak postępować.

Tak często dzieci słyszą w domu, szkole, środowisku rówieśniczym, negatywne uwagi o sobie: „Jesteś...,...,...,...,...,... !”
Jeśli dziecko uwierzy, posiadając takie "dowody społeczne", że dane przekonanie jest prawdziwe, to może się ono stać samospełniającą się przepowiednią. Działania są skutkiem przekonań. Wytworzone w człowieku przekonania dają silę lub ograniczają. Ogólnie lub w jednym kontekście.

Z moich doświadczeń, jako dydaktyka matematyki, wynika, że bardzo dużo dzieci i młodych ludzi ma głębokie przekonanie o swojej niemożliwości rozumienia, posiadania umiejętności z tego przedmiotu. Rola nauczyciela w tych przypadkach to „zdobycie ucznia emocjonalnie”, prowadzenie go krok po kroku do kolejnych, małych sukcesów, po to by któregoś dnia podważyć jego przekonanie o barierze w tym zakresie. Jeśli, więc uda się przełamać izolację i skłonić do zakwestionowania dawnych odniesień, uczeń zaczyna przyjmować nowe fakty, tworzy nowe przekonania. Od tego miejsca zaczyna się dopiero „prawdziwe nauczanie”, które może dać wiele obopólnej radości.

Przekonania globalne są w stanie zdominować dokładnie każdy aspekt życia. Wielkie generalizacje typu: „Życie jest...", „Ja jestem...”, „Ludzie są...” bywają decydujące dla przyszłości dziecka. Praca pedagogów, rodziców powinna skupić się na powodowaniu zmian nabytych przekonań niszczących pozytywny świat dziecka. Bo takim był ten świat i natura młodego człowieka.

Siły, które kontrolują działania człowieka, to cierpienie i przyjemność. Podstawową przyczyną wszystkiego, co robimy jest potrzeba uniknięcia cierpienia albo potrzeba zyskania przyjemności. Dlaczego dzieci często nie robią tego, co powinie robić? Czym jest nawyk odkładania na później? Co hamuje? Co powoduje brak samokontroli? Itd.

Najważniejszą lekcją w życiu dziecka, byłaby taka lekcja, która pomogłaby odczuć, co sprawia indywidualną „przyjemność”, a co powoduje „ból”. Treść tej lekcji jest zupełnie inna w przypadku każdego człowieka, bo każdy jest inny. Z tej lekcji można by wynieść wiele nauk. Przede wszystkim podnieść poprzeczkę wymagań w stosunku do życia i samych siebie, zmienić ograniczające przekonania i uzyskać impuls do rozwijania umiejętności, które pozwoliłyby na kierowanie własnymi sprawami.

Dzieci potrzebują wyzwania i motywacji bardziej niż czegokolwiek innego. Potrzebują odniesień, które pozwoliłyby im uwierzyć, że potrafią. Potrzebują zobaczyć, kim naprawdę są i na co je stać. Przeświadczenie, że: "Wiele potrafię." i "Zawsze znajdę jakieś wyjście.", mogą pomóc przetrwać nawet najtrudniejsze chwile życia.


[powrót]

Komentarze:

Brak komentarzy

Dodaj komentarz:




ilość odwiedzin:  1855441